Może ją jeszcze przytul w nagrodę! – takie zdanie kołacze mi się czasem w głowie. Pewnie słyszałam je setki razy w swojej rodzinie, gdzieś w odwiedzinach, na placach zabaw. Odpycham wtedy to zdanie i przytulam.

Przytulam, kiedy tylko mogę

Przytulam kiedy słyszę, że jestem głupia, że mnie nie lubi. Trochę mi trudniej, gdy mnie bije lub gryzie, bo to mnie doprowadza do szału w  ułamku sekundy i raczej potrzebuje ochłonąć nim będę w stanie przytulić. No właśnie, bo to chodzi o przytulenie, a nie takie siłowe przytrzymanie.

Zachowuje się źle, bo jest w dużym stresie

Szukam w sobie spokoju, łagodności. Szukam słów, które mogą ukoić tego zestresowanego młodego człowieka. Bo dzieci nie robią niczego złośliwie, na przekór, żeby nam coś pokazać – to nasze myśli, interpretacja danego zachowania. To co prawdopodobnie się dzieje, kiedy dziecko źle się zachowuje, oznacza, że jest ono w dużym stresie w tzw. „czerwonej strefie”, w reakcjach obronnych polegających na walce lub ucieczce.

Dziecku łatwo popłynąć w emocje

Czasem nie potrzeba wiele aby dziecko się tam znalazło. Jest głodne, niewyspane, nie pozwoliliśmy mu na realizację jakiegoś świetnego pomysłu, podaliśmy picie w kubku nie w tym kolorze, albo nie to picie, albo chciało być pierwsze, albo brat mu coś zabrać. Albo… dołóżcie sobie jedną z wielu codziennych sytuacji.

W jego życiu jest dużo stresu

Te sytuacje są dla dzieci niezwykle stresujące. Ponieważ one jeszcze nie wiele mogą, zależą od innych, muszą się dostosować. Świat nie wygląda tak jak im się wydaje, ze wygląda. Nie potrafią narysować, wyciąć tak, jak by chciały. To rodzi frustrację.

One wciąż się uczą

Trzeba wziąć pod uwagę też to, że dzieci jeszcze przez wiele lat będą rozwijały swoje różne umiejętności, w tym te związane z zarządzaniem swoimi emocjami czy komunikacją. Małe dzieci, tak samo jak nie są w stanie wymyślić złośliwości czy manipulacji, tak samo nie są też w stanie hamować swoich reakcji.

Mózg w budowie

Dlatego, że ich mózg jeszcze nie jest w pełni zintegrowany. Można to zobrazować w ten sposób, że kiedy dzieci się rodzą, maja dobrze wykształcone dolne piętro mózgu (czyli mózg gadzi i ssaczy), natomiast jest on słabo połączony z najnowszą ewolucyjnie korą, czyli piętrem mózgu. W trakcie pierwszych lat życia dziecka, mózg szybko się rozwija i tworzy efektywniejsze połączenia między poszczególnymi częściami.

Zadbane potrzeby dają spokój

I jeśli dziecko dobrze się czuje, jest wyspane, najedzone, jest z bliskim opiekunem, ma wystarczająco dużo ruchu, jednym słowem ma zadbane wiele swoich potrzeb, to będzie zachowywało spokój, będzie miało dobry humor, będzie się bawiło i eksplorowało świat.

Niewielka zmiana powoduje chaos

Jednak, wystarczy czasem niewielka zmiana, aby ten spokój zamienił się w jakiś totalny chaos, krzyki, płacz, rzucanie się na podłogę. To jest coś, co jest również trudne dla dziecka. Ono nie rozumie tych emocji. To czego wtedy dziecko najmniej potrzebuje, to jakiś naszych pouczeń, tłumaczeń. A to czego najbardziej potrzebuje, to to, abyśmy pomogli mu zintegrować z powrotem jego mózg.

Pokłady łagodności

Można to zrobić przez odnalezienie w sobie właśnie tych pokładów łagodności i spokoju. Spojrzeć na dziecko jako na tego człowieka, który zmaga się z czymś trudnym. Okazać empatię dla tych zmagań i tych emocji, które temu towarzyszą. Mówić do niego ciepłym głosem, pytać o emocje, o to co dla niego teraz ważne. I przytulać.